Gerelateerde berichten

Zandmotor verliest aan kracht

  • 15 september 2016

Vijf jaar na de aanleg van de Zandmotor zijn de resultaten bekend gemaakt van de eerste grote evaluatie. Tussen Hoek van Holland en Scheveningen voorziet het kunstmatig aangelegde schiereiland vijf kilometer kust van zand. Maar nu gaat de verspreiding minder snel dan verwacht. Dat werd gisteren bekend gemaakt tijdens het internationale symposium ‘The Sand Motor: Five years of Building with Nature’ in Den Haag.
 

In de eerste vier jaar werd van de 20 miljoen kuub zand, bijna 1 miljoen kuub verplaatst naar het zuiden en circa 1,5 miljoen kuub naar het noorden. Maar nu de verspreiding van zand gaat minder snel dan verwacht. Volgens professor Marcel Stive van TU Delft, een van de geestelijk vaders van de zandmotor, zal het schiereiland veel langer dan twintig jaar blijven leveren. Op de vraag of dat goed of slecht is, zei Stive: “Dat is maar net hoe je het bekijkt. Voor de kust direct achter de zandmotor is dat goed nieuws, want daar blijft meer zand liggen dan verwacht. Op andere plaatsen komt echter minder zand te liggen. Het omvangrijke meetprogramma is cruciaal om te kunnen voorspellen hoe de Zandmotor zich verder zal ontwikkelen.”

Extra zandsuppleties nodig
Stive waarschuwde voor achterblijvende investeringen in het vasthouden van de kustlijn van 1990. “We suppleren nu ieder jaar 12 miljoen kuub zand op de hele Nederlandse kust. Om de basislijn in de toekomst vast te kunnen houden, zou dat al 18 miljoen kuub moeten zijn.” De zandsuppleties zijn essentieel om de kust te kunnen beschermen tegen de verwachte zeespiegelstijging. Stive schetste de enorme opgave die Nederland te wachten staat. “Bij de door het IPCC verwachte zeespiegelstijging van 85 cm hebben we jaarlijks 80 miljoen m3 nodig. Dat zijn dus vier zandmotors per jaar!” Tijdens de conferentie werd ook een kaart getoond met twee nieuwe locaties waar Zandmotors zouden kunnen worden aangelegd. Volgens Rijkswaterstaat is de aanleg echter nog lang niet aan de orde. Pas over vijf jaar, als meer data is verzameld over het gedrag van de Zandmotor, kan een besluit worden genomen.

Minder duinvorming
Een andere onverwachte uitkomst is dat de duinengroei minder is dan verwacht. Het idee was dat de wind zou zorgen voor zandtransport naar de duinen. Dat blijkt nu wel op te gaan voor fijn zand maar het grovere zand doet er veel langer over en wordt onder meer ‘afgevangen’ door de lagune en het binnenmeer.

Meer flora en fauna
De Zandmotor is vijf jaar geleden gestart om naast extra waterveiligheid, ook meer ruimte en natuur te creëren. Uit de evaluatie blijkt dat het aantal plantensoorten en groeiplaatsen in het gebied toeneemt. Het gaat met name om biestarwegras- en helmvegetaties. Dichtbij de waterlijn is een lint van laagblijvende plantjes ontstaan. In het duinmeer zelf groeien volop waterplanten. De eerste vijf jaar zijn vijftig vogelsoorten rond de Zandmotor waargenomen. De kokmeeuw komt verreweg het meest voor, net als stormmeeuwen, zilvermeeuwen, futen en aalscholvers. Ook meerdere typen steltlopers zoals de scholekster bezoeken de zandmotor.

Recreatie
Bij de start van de Zandmotor was iedereen benieuwd naar de effecten op recreatie. Vijf jaar later is de variëteit in recreatie toegenomen. Op het strand tussen Ter Heijde en Kijkduin zijn minder badgasten, maar de locatie is populair geworden bij kitesurfers. De Zandmotor, die bewust is opengesteld voor publiek, is dus meer een algemene recreatieplek dan een specifieke zwemlocatie geworden.

Internationale interesse
De Zandmotor heeft zich ontwikkeld tot een internationaal icoon voor kustversterking. Op het congres kwam de groeiende belangstelling aan bod uit de Verenigde Staten, Jamaica, Zweden, Italië en Groot-Brittannië. . Voor het aanleggen van een kopie van het Nederlandse schiereiland voor de kust is op veel plaatsen in de wereld echter niet voldoende zand aanwezig.
De buitenlandse interesse gaat vooral uit naar het concept van de zandmotor als een alternatief voor bestaande zandsuppleties


Meer informatie: Evaluatie Zandmotor


(Waterforum Online)


Reacties (0)

U heeft een digitaal abonnement nodig om te kunnen reageren.